بررسی دلالت برهان نظم بر صفات الهی

چکیده

پرسش اصلی این تحقیق این است: آیا میتوان صفات الهی را با استفاده از برهان نظم اثبات کرد؟ دربارۀ میزان دلالت برهان نظم بر وجود خداوند باید گفت: این برهان از طریق وجود نظم در عالم وجود ناظم را اثبات میکند. افزون بر این، این برهان با تمسک به وحدت رویۀ مشهود در سراسر عالم، توحیدِ ناظم عالم را نیز اثبات میکند. این برهان علم الهی را اثبات میکند، اما، از اثبات علم ذاتی عاجز است، زیرا اثبات صفت علم به وسیلۀ برهان نظم متوقف بر تحقق متعلق علم در خارج است که در آن صورت، صفت مذکور از جمله صفات فعل و خارج از ذات خواهد بود. همچنین، برهان نظم از اثبات علم و قدرت نامتناهی نیز عاجز است، چون معلول آیینۀ علت خود است و معلول در هر حدی از عظمت باشد، در نهایت، معلول و محدود است و نمیتواند بر علت نامتناهی خود دلالت کند.

نویسندگان:

سیدمهدی آقامیرزایی: دانشجوی کارشناسی ارشد فلسفه دین

یارعلی کرد فیروزجائی: دانشیار گروه فلسفه دانشگاه باقرالعلوم(ع)

فصلنامه آیین حکمت - سال هفتم، شماره 25، پاییز 1394.

برای مشاهده کامل مقاله روی فایل مقابل کلیک کنید.