امکان و دلالتهای مدخلیّت «اسلام» در شکلگیری «انقلاب اجتماعی»

چکیده
در این مقاله، یکی از روایتها و خوانشهای متجدّدانه از انقلاب اسلامی ایران و فاعلیّت امام خمینی(ره) در آن، نقد و ابطال شده است. در بخش نخست، اشکال ناسازگاری دو مفهوم «اسلام» و «انقلاب» حلّ شده که مشتمل بر سه بحث است: عدم اجتماع «اسلام» و «انقلاب» بهدلیل تعلّق آنها به دو جهان معنایی متفاوت، محافظهکاری اسلام و نیروهای اجتماعی آن و ساختارگرایی قدسیمآبِ برخاسته از باور به قضا و قدر. آنگاه اشکال منشأ و ماهیّت گفتمان «اسلامی سیاسی» بررسی شده است. پرسش اصلی مقاله این است که آیا برداشتهای متجدّدانه و مبتنی بر علوم انسانیِ سکولار، از دو مفهوم انقلاب و اسلام سیاسی، با آن چه که در انقلاب اسلامی و تفکّر و عمل امام خمینی محقق شده است، تناسب و تطابق دارد؟ در چارچوب تحلیلهای نظری و تجربی، این نتیجه حاصل شده است که مطالعۀ انقلاب اسلامی و فاعلیّت سیاسی امام خمینی در قالب رویکردهای تجدّدی، موجبات تحریف حقیقت و ماهیّت انقلاب اسلامی را فراهم میکند.

نویسندگان:

مهدی جمشیدی - مجتبی زارعی

فصلنامه مطالعات انقلاب اسلامی - سال دوازدهم، شماره 42، پاییز 1394.

برای مشاهده کامل مقاله روی فایل مقابل کلیک کنید.